ردیابی وضعیت خشکسالی و ترسالی تالاب بین المللی شادگان با کمک شاخص SPEI (از سال 1950 تا 2015)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه زیست شناسی دریا، دانشکده علوم دریایی و اقیانوسی، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر

2 گروه محیط زیست، دانشکده مهندسی محیط‌زیست دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر

چکیده

تالاب بین المللی شادگان یکی از بزرگترین تالاب های کشور ایران بوده و در استان خوزستان واقع شده است. این تالاب با بیش از 530 هزار هکتار مساحت در کنوانسیون جهانی رامسر ثبت شده است. تغییرات آب و هوایی مخصوصاً در ایجاد وضعیت خشکسالی یا ترسالی در هر دوره اثرات منفی یا مثبتی را بر روی وضعیت کیفی و حجم آب این تالاب برجای می گذارد. امروزه، نگرانی از گرم شدن کره ی زمین و آسیب به منابع طبیعی حیاتی، محققین را بر آن داشته است که به مطالعه ی روند خشکسالی در دوره های زمانی متفاوت بپردازند. خشکسالی یک پدیده ی نامطلوب و اثرگذار بر روی تمامی بوم نظام ها از جمله تالاب ها می باشد. به همین دلیل شاخص های جدید خشکسالی که مرتبط با مقیاس زمانی ویژه برای مراقبت و مدیریت منابع آبی هستند می بایست مورد استفاده قرار گیرند. در این پژوهش اطلاعات مورد نیاز از سازمان هواشناسی کشور، سازمان آب و برق و وضعیت جوّی دیده بانی شده توسط ماهواره ی اقیانوسی NOAA از سال 1950 تا 2015 میلادی (65 سال) دریافت شد. تغییرات روند خشکسالی و ترسالی تالاب بر اساس روند نزولی و صعودی بدست آمده از شاخص بارش، تبخیر و تعرق (SPEI) مورد مطالعه قرارگرفت. مدل نهایی نشان داد خشکسالی های پی در پی در منطقه از سال 1998 تاکنون، تالاب شادگان را دست خوش تغییرات کرده و آن را رو به نابودی و زوال سوق می دهند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


Ansari, H. and Naderianfar, M. 2011. Evaluating the Groundwater Fluctuations with Fuzzy  Standardized Evapoprecipitation Index (SPEI). Water and Irrigation Management.2(1): 41-54.

Conservation of Iranian Wetlands Project. 2010. Program of Shadegan Wetland Management. p 35.

F. A. Krijnen, J. And Rahmani, S. 2012. Conservation of Iranian Wetlands Project (CIWP), IRI Department of Environment. Date of 1st Draft Report,31 December 2012. p 45.

Hashemi, S. M., Afkhami, M., Mola, E. and Khalfeh Nilsaz, M. 2013. Protection Plan for Iranian Wetlands, "Synthesis of Water and Soil Resources and Water Resources System Studies in Shadegan Wetland Basin," First Edition, November 2013.p 208.

Hashemi, S. M. 2012. Investigation of Factors Affecting Reducing Entrance to Shadegan Wetland and Solutions. Protected Iranian Wetlands, Tehran Publications. p 185.

Jafari, S. K, Savari, A., Amini, F. and Mohammad Asgari, H. 2015. Ecosensing of Shadegan Wetland Using Remote Sensing and Field Data. M.Sc Thesis. p 128.

Kakavand, R and Moshattan, N. 2014. Introduction of Evapotranspiration Drought Estimation. Internal Journal of the Meteorological Administration of Qazvin Province (Razumeh). 5(17). p 24.

Karimi, V., Kamkar Haghighi, E. A., Sepaskhah, E. R. and Khalili, D. 2002 Survey of Meteorological Droughts in Fars Province. Journal of Agricultural Science and Technology. Volume 5 No. 4 Winter of 2002. Isfahan University of Technology.

Kim, K. G., H., Lee And D. H., Lee. 2011. Wetland Restoration to Enhance Biodiversity in Urban Areas-A Comparative Analysis. Landscape Ecol Eng. Volume 7, pp 27-32.

Palmer, W. C. 1966. "Meteological Drought" Research Paper. No. 45.

Pandam Consulting Engineer .2002. The Natural Environment of Shadegan Wetland Ecosystem. Report Project for Shadegan Wetland.

Potop, V., Možný, M. 2011. The Application a New Drought Index – Standardized Precipitation Evapotranspiration Index in the Czech Republic. Středová, H., Rožnovský, J., Litschmann, T. (eds): Mikroklima a Mezoklima Krajinných Struktura Antropogenních Prostředí, 4(2). p 12.

Poormohammadi, S., Dasturani, M. T., Mokhtari, M. H. and Rahimian, M. H. 2011.

Rahimikhoub, A. Saberi, P. Behbahani, S. M.. 2011 Theoretically, Fr. E. 2011. Estimation of Solar Radiation Emitted by Earth Using NOAA Satellite Imagery and Statistical Relationships in South East of Tehran. Journal of Agricultural Sciences and Technology, Water and Soil Science, No. 56. p 10.

Savari, A., Parham, H., Karimi, F., Moattar,

F. and Farshchi, P. 2012.

Ecological Risk Assessment of Agricultural Pesticides Throughout the Shadegan Wetland, Iran. Journal of Agricultural Science. 4(5): 109-116.

Seeling, B., Dekeyser, D. 2009.Water Quality and Wetland Function in the Northern Prairie Pothole Region. p 28.

State Environmental Protection Agency. 2014. Digital Files of Geographic Information of Shadegan Wetland. Geographic Information System (GIS).

State Meteorological Organization. File 2015

the Weather Conditions, Humidity and Temperature of Years 1991 to 2015 Related to Shadegan Meteorological Station and Mahshahr Port.

Vicente Serrano, S. G., Beguería, S. And López Moreno, J. I. 2010. A Multiscalar Drought Index Sensitive to Global Warming: The Standardized Precipitation Evapotranspiration Index. American Meteorological Society, 1 April 2010. Volume 23, pp 1696-1718.

Water and Power Organization of Khuzestan Province. 2014. Reports on Water Quality in Shadegan Wetland, Arvand Watershed and Maroon-Jarahi Water Basin.

Yazdani, S. and Haghsheno, M. 2007. Drought Management and Solutions to Drought. Sixth Conference on Agricultural Economics,

 8 to 10 November 2007, Ferdowsi University, Mashhad. p 19.