تعیین و اولویت بندی عوامل و شاخص‌های مؤثر بر توسعه صادرات در مناطق آزادایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس رسمی دانشگاه علوم وفنون

2 عضوهیات علمی دانشگاه شهید بهشتی

3 عضوهیات علمی شهید بهشتی

چکیده

هدف از انجام این مطالعه تعیین و اولویت‌بندی عوامل اصلی و فرعی و شاخص‌های مؤثر بر توسعه صادرات در مناطق آزاد کشور می‌باشد. این پژوهش درصدد تعیین اولویت‌بندی عوامل تأثیرگذار و شاخص‌های مربوط به هریک از عوامل استخراج‌شده بر توسعه صادرات و بررسی عملکرد صادراتی بنگاه‌های صادرکننده در مناطق آزاد تجاری ایران است. برای شناسایی و استخراج عوامل مؤثر بر توسعه صادرات در مناطق آزاد تجاری از رویکرد ترکیبی – اکتشافی استفاده شد. پس از مصاحبه عمیق با ۱۴ نفر از خبرگان صادرات در مناطق آزاد تجاری ازفن تحلیل محتوا کیفی و فنون کدگذاری باز و محوری، تعداد 7۹ شاخص در ۸ عامل فرعی و ۲ عامل اصلی مؤثر بر توسعه صادرات در مناطق آزاد ایران استخراج گردید. سپس پرسشنامه طراحی و از لحاظ روایی و پایایی از طریق تکنیک‌های آماری مورد تائید قرار گرفت. پرسشنامه نهایی در اختیار ۲۱۰ بنگاه اقتصادی فعال در این مناطق قرار گرفت. در ادامه به‌منظور اولویت‌بندی رتبه‌های هریک از ابعاد اصلی و فرعی و شاخص‌های استخراجی پژوهش از آزمون فریدمن بهره گرفته‌شده است. برای بررسی و تحلیل داده‌ها و به‌کارگیری تحلیل‌های آماری از نرم‌افزارهای 22 Spss و Lisrel8.54 استفاده گردید. لذا محقق به یک الگوی نظری آزمون شده با ویژگی‌های خاص مناطق آزاد ایران دست‌یافت. در این تحقیق به عواملی ازجمله ویژگی‌های محیط خرد، ویژگی‌های محیط کلان، ساختار صادراتی مناطق آزاد تجاری، منابع، قابلیت‌های سازمانی، قابلیت‌ها و شایستگی‌های مدیریت، راهبرد رقابتی و راهبرد‌های بازاریابی صادراتی، ارزش صادراتی، رشد حجم صادراتی و سهم بازار صادراتی در دو عامل اصلی محیط و شرکت توجه شده است

کلیدواژه‌ها

موضوعات