بررسی استروئیدهای جنسی و بافت‌شناسی گنادهای مولدین مهاجر پاییزه و بهاره دهان‌گرد خزری (Caspiomyzon wagneri) در رودخانه‌ی شیرود (حوزه‌ی جنوبی خزر)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری.گروه شیلات.دانشکده منابع طبیعی.دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر

2 استاد، گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج.

3 دانشیار، گروه تنوع زیستی و مدیریت اکوسیستم‌ها، پژوهشکده علوم محیطی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران.

چکیده

برای مطالعه‏ی تفاوت‌های فیزیولوژیک تولیدمثلی مولدین مهاجر پاییزه و بهاره دهان‌گرد خزری (Caspiomyzon wagneri) رودخانه‌ی شیرود در حوزه‌ی جنوبی دریای خزر، 15 و 16 عدد ماهی مولد به ترتیب در پاییز و بهار صید گردید. پس از نمونه‌برداری از بافت گناد و سپس خون‌گیری بافت‌شناسی گنادها به روش معمولی و رنگ‌آمیزی هماتوکسیلن-ائوزین انجام و اندازه‌گیری هورمون‌های سرم با استفاده از روش ELISA انجام پذیرفت. بررسی‌های بافت‌شناسی نشان از آن داشت که در کل، ماهیان صید-شده در دو فصل پاییز و بهار در مرحله‌ی نهایی رسیدگی جنسی بوده اما هنوز تخمریزی و یا اسپرم‌ریزی انجام نداده اند. سطوح غلظت هورمون‌های تستوسترون، β17- استرادیول و پروژسترون دهان‌گردان مهاجر نر از ماده‌های مهاجر در دو فصل بالاتر بوده است؛ در بهار سطح هورمون پروژسترون ماده‌ها بیشتر از نرها است. غلظت هورمون تستوسترون نرها و ماده‌ها پاییزه و بهاره با هم متفاوت نبود. غلظت هورمون β17-استرادیول ماده‌ها در فصل بهار شبیه به نرها است. ولی سطح هورمون β17-استرادیول نر‌های پاییزه بالاتر از ماده‌های پاییزه است. غلظت هورمون پروژسترن نرها و ماده‌ها در هر دو فصل متفاوت است. درکل، نتایج نشان‌دهنده‌ی آمادگی هر دو دسته ماهیان مهاجر پائیزه و بهاره جهت تولید مثل است.

کلیدواژه‌ها